<\/p>\n\n\n\n
Budowa du\u017cego terminalu masowego we W\u0142adys\u0142awowie jest ryzykownym pomys\u0142em. W mie\u015bcie, do kt\u00f3rego ludzie przyje\u017cd\u017caj\u0105 na wakacje, uci\u0105\u017cliwo\u015bci przemys\u0142owe mog\u0105 uderzy\u0107 w firmy i dochody mieszka\u0144c\u00f3w. Przy planowanych nak\u0142adach oko\u0142o miliarda z\u0142otych [3], rz\u0105d powinien przede wszystkim przygotowa\u0107 Port Haller jako podstawowy port, kt\u00f3ry mo\u017ce skuteczniej wykorzysta\u0107 zaplecze powstaj\u0105ce w Choczewie.<\/p>\n\n\n\n
W\u0142adys\u0142awowo mo\u017ce narazi\u0107 na straty to, na czym dzi\u015b zarabia.
Pensjonaty, restauracje i sklepy rozwijano tu przez lata z my\u015bl\u0105 o turystach. Ich w\u0142a\u015bciciele potrzebuj\u0105 go\u015bci, kt\u00f3rzy chc\u0105 wraca\u0107 nad morze. Wi\u0119cej ci\u0119\u017car\u00f3wek, ha\u0142as i ewentualne pylenie mog\u0105 pogorszy\u0107 warunki wypoczynku. Dlatego, lokalizacja tak du\u017cego terminalu przy turystycznym mie\u015bcie zas\u0142uguje na zdecydowan\u0105 krytyk\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Trzeba zbada\u0107 tak\u017ce mo\u017cliwe skutki dla Cha\u0142up, Ku\u017anicy, Jastarni i Jastrz\u0119biej G\u00f3ry. Dzi\u015b nie znamy zasi\u0119gu przysz\u0142ych uci\u0105\u017cliwo\u015bci ani strat turystyki. Bez tych ustale\u0144 trudno uzna\u0107 wyb\u00f3r W\u0142adys\u0142awowa za dobrze uzasadniony. Rz\u0105d powinien chroni\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy maj\u0105 tu domy, firmy i oszcz\u0119dno\u015bci, a ich obawy potraktowa\u0107 powa\u017cnie przed podj\u0119ciem decyzji.<\/p>\n\n\n\n
W\u0142adys\u0142awowo powinno wyci\u0105gn\u0105\u0107 wnioski z do\u015bwiadcze\u0144 Gda\u0144ska<\/strong> Polihalit, ten \u201eczysty” minera\u0142, ten rzekomo \u0142agodny naw\u00f3z, pyli bardziej ni\u017c w\u0119giel. Nie odrobin\u0119. Nie sporadycznie. Pyli drobniej. Tam, gdzie gruby py\u0142 w\u0119glowy opada na ha\u0142d\u0119, mikroskopijne cz\u0105stki polihalitu unosz\u0105 si\u0119 w powietrzu i w\u0119druj\u0105 z wiatrem nad pla\u017ce, nad promenady, nad otwarte okna pensjonat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Za utrzymanie portu trzeba p\u0142aci\u0107 d\u0142ugo po jego otwarciu<\/strong><\/p>\n\n\n\n Falochrony i pog\u0142\u0119biony tor mog\u0105 zmienia\u0107 ruch piasku i wymaga\u0107 regularnych prac przy brzegu. Wodne Sprawy opisuj\u0105 wp\u0142yw obecnego portu jako lokalny i odrzucaj\u0105 przypisywanie mu erozji w Ku\u017anicy. [15] Wi\u0119ksza infrastruktura wymaga osobnych oblicze\u0144. W\u0142adys\u0142awowo trzeba wi\u0119c oceni\u0107 r\u00f3wnie\u017c przez przysz\u0142e koszty ochrony wybrze\u017ca.<\/p>\n\n\n\n W przyk\u0142adowym obliczeniu dodatkowe 10 mln z\u0142 rocznie przez 30 lat odpowiada dzi\u015b oko\u0142o 154 mln z\u0142 przy stopie 5%. To scenariusz, a nie wycena rozbudowy W\u0142adys\u0142awowa. Pokazuje jednak, jak znacz\u0105ce mog\u0105 by\u0107 wydatki po zako\u0144czeniu budowy. Je\u015bli pokryje je pa\u0144stwo, zap\u0142acimy za nie ze wsp\u00f3lnego bud\u017cetu. Same korzy\u015bci z kr\u00f3tszego dowozu minera\u0142u nie wystarcz\u0105 do oceny tego rachunku.<\/p>\n\n\n\n Port Haller daje powody, \u017ceby w\u0142a\u015bnie tam skierowa\u0107 prace przygotowawcze<\/strong><\/p>\n\n\n\n W Choczewie powstaje zaplecze dla elektrowni j\u0105drowej. Program z 2023 r. przewidywa\u0142 ponad 4,7 mld z\u0142 na drogi, kolej i infrastruktur\u0119 hydrotechniczn\u0105, z kt\u00f3rej mogliby korzysta\u0107 inni inwestorzy. [7] Wykorzystanie cz\u0119\u015bci tego zaplecza przez Port Haller mo\u017ce ograniczy\u0107 budowanie podobnych dr\u00f3g i sieci drugi raz. To konkretny argument za wsparciem inicjatywy.<\/p>\n\n\n\n Haller mo\u017cna rozwija\u0107 etapami, z Ro-Ro jako podstawow\u0105 funkcj\u0105 i osobno przygotowanym terminalem minera\u0142u. Daje to mo\u017cliwo\u015b\u0107 dostosowania kolejnych nak\u0142ad\u00f3w do klient\u00f3w i finansowania. Od pocz\u0105tku mo\u017cna te\u017c zaplanowa\u0107 dojazd, strefy oddzielaj\u0105ce terminal od otoczenia oraz zamkni\u0119t\u0105 obs\u0142ug\u0119 \u0142adunku. Tak\u017ce w Choczewie trzeba chroni\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w, turystyk\u0119 i przyrod\u0119. W\u0142a\u015bnie dlatego warto przeznaczy\u0107 \u015brodki na przygotowanie dobrego projektu i sprawdzenie oszcz\u0119dno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Rz\u0105d powinien nada\u0107 priorytet Portowi Haller<\/strong><\/p>\n\n\n\n Planowane wydobycie oko\u0142o 4 mln ton rocznie nie gwarantuje dostaw do konkretnego portu. [3, 4] Zanim powstanie terminal, potrzebne s\u0105 umowy z producentem i por\u00f3wnanie koszt\u00f3w ca\u0142ej trasy. We W\u0142adys\u0142awowie ryzyko gospodarcze trzeba dodatkowo zestawi\u0107 z mo\u017cliwymi stratami turystyki i kosztami ochrony brzegu.<\/p>\n\n\n\n Za w\u0142a\u015bciwy kierunek uwa\u017cam polityczne wsparcie Portu Haller i rozpocz\u0119cie konkretnych prac przygotowawczych. W\u0142adys\u0142awowo ma ju\u017c turystyczn\u0105 gospodark\u0119, kt\u00f3rej nie warto nara\u017ca\u0107 bez przekonuj\u0105cego uzasadnienia. Rz\u0105d powinien wyja\u015bni\u0107, dlaczego mia\u0142by podejmowa\u0107 tam takie ryzyko, skoro istnieje koncepcja wsp\u00f3lnego zaplecza w Choczewie. <\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n \u0179r\u00f3d\u0142a: [3] Hubert Bierndgarski, W\u0142adys\u0142awowo ma szans\u0119 na port zewn\u0119trzny. Trwa analiza inwestycji, PortalMorski.pl, 19.08.2026<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [4] KGHM, Cooperation between KGHM Polska Mied\u017a S.A. and the Pomorskie Voivodship on the planned polyhalite mine in the Bay of Puck area, lipiec 2026<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [5] Investmap, Za ok 1,2 miliarda z\u0142otych w Gda\u0144sku powstaje T5 – terminal instalacyjny dla morskich elektrowni wiatrowych; podany koszt prawie 1,18 mld z\u0142<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [6] NDI, We are building the T5 Terminal for offshore wind farms, 10.04.2025<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [7] Kancelaria Prezesa Rady Ministr\u00f3w, Program wspierania inwestycji infrastrukturalnych zwi\u0105zanych ze strategiczn\u0105 infrastruktur\u0105 energetyczn\u0105 w wojew\u00f3dztwie pomorskim, 20.06.2023<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [8] Pomorski Urz\u0105d Wojew\u00f3dzki, Linia kolejowa 230. Decyzja lokalizacyjna wydana, 26.02.2026<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [9] International Bulk Journal, RBT signs major land and handling deal with Sirius Minerals, 19.07.2018<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [10] Redcar Bulk Terminal, About Us; potwierdzenie historycznej umowy z lipca 2018 r.<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [11] WorldCargo News, RBT\/Sirius ink major land and handling deal, 12.07.2018; wykorzystano publiczny tytu\u0142 i wprowadzenie<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [12] Dariusz Bernacki, Christian Lis, Investigating the Sustainable Impact of Seaport Infrastructure Provision on Maritime Component of Supply Chain, Energies 2021, 14(12), 3519; DOI 10.3390\/en14123519. Wykorzystano abstrakt potwierdzony na stronie uczelni<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [13] Beatriz Tovar, Sergio Jara-D\u00edaz, Lourdes Trujillo, Econometric estimation of scale and scope economies within the Port Sector: a review, Maritime Policy & Management 2007, 34(3), 203-223; DOI 10.1080\/03088830701342932. Wykorzystano abstrakt i opis bibliograficzny<\/p>\n\n\n\n Przejd\u017a do \u017ar\u00f3d\u0142a<\/a><\/p>\n\n\n\n [14] Actia Forum, Analiza konkurencyjno\u015bci alternatywnych ci\u0105g\u00f3w transportowych \u0142\u0105cz\u0105cych wybrany o\u015brodek intermodalny l\u0105dowej cz\u0119\u015bci korytarza Ba\u0142tyk-Adriatyk z o\u015brodkiem Szwecji \u015brodkowej, 31.05.2022; s. 112-114 wed\u0142ug numeracji opracowania, strony 113-115 PDF<\/p>\n\n\n\n Za\u0142\u0105czony dokument PDF; opracowanie na zlecenie Urz\u0119du Marsza\u0142kowskiego Wojew\u00f3dztwa Pomorskiego<\/p>\n\n\n\n [15] Piotr Szmytkiewicz, Oddzia\u0142ywanie portu we W\u0142adys\u0142awowie na brzegi P\u00f3\u0142wyspu Helskiego, Wodne Sprawy, 4.05.2023<\/p>\n\n\n\n
SmogLab opisa\u0142 skargi mieszka\u0144c\u00f3w gda\u0144skich dzielnic portowych na pylenie w\u0119gla i naftokoksu. [16] Dla W\u0142adys\u0142awowa to ostrze\u017cenie przed konfliktem, kt\u00f3ry po uruchomieniu prze\u0142adunk\u00f3w mo\u017ce by\u0107 trudny do rozwi\u0105zania. W miejscowo\u015bci wypoczynkowej stawk\u0105 s\u0105 r\u00f3wnie\u017c decyzje turyst\u00f3w, kt\u00f3rzy mog\u0105 wybra\u0107 spokojniejsze miejsce na urlop.<\/p>\n\n\n\n